Wat doe je met een rijwoning die letterlijk in de schaduw leeft, gekneld tussen een hoge blinde muur en een bomenrij van een begraafplaats? In Heverlee transformeerden architecten en bouwheren samen een donkere, klassiek ingedeelde woning tot een licht, ruim en eigenzinnig huis.
1/5
Zowel voor- als achteraan wordt het licht naar binnengetrokken. (foto Stijn Knapen)
2/5
De oorspronkelijke achterbouw werd vervangen en er werd een extra verdieping gecreëerd. (foto Stijn Knapen)
3/5
De verschillende ruimtes op het gelijkvloers lopen naadloos in elkaar over. (foto Stijn Knapen)
4/5
Daglicht kan volop binnenstromen. (foto Stijn Knapen)
5/5
De terracottategels komen in de verschillende ruimtes terug waaronder ook in de badkamer. (foto Stijn Knapen)
1/5
Zowel voor- als achteraan wordt het licht naar binnengetrokken. (foto Stijn Knapen)
2/5
De oorspronkelijke achterbouw werd vervangen en er werd een extra verdieping gecreëerd. (foto Stijn Knapen)
3/5
De verschillende ruimtes op het gelijkvloers lopen naadloos in elkaar over. (foto Stijn Knapen)
4/5
Daglicht kan volop binnenstromen. (foto Stijn Knapen)
5/5
De terracottategels komen in de verschillende ruimtes terug waaronder ook in de badkamer. (foto Stijn Knapen)
De rijwoning kampte al jaren met dezelfde problemen als vele gelijkaardige stadswoningen: een beperkte breedte, kleine raamopeningen en een donkere leefruimte, ondanks een zuidgerichte tuin. Links torende een appartementsgebouw met een hoge blinde muur boven de woning uit, achteraan zorgden een hoge tuinmuur en de bomen van de Leuvense begraafplaats voor bijkomende schaduw. Het jonge koppel woonde drie jaar in het huis voor ze besliste om grondig te verbouwen.
Wat begon als een kleinschalig renovatieplan, groeide al snel uit tot een totaalproject. “De indeling klopte niet meer: een te grote gang, een kleine keuken en badkamer op het gelijkvloers, weinig licht en slechte isolatie,” vertelt het koppel. “Omdat functies toch moesten verschuiven, leek een volledige herwerking de enige logische stap.”
Schaarse ruimte
Voor het ontwerp deed het koppel een beroep op no.ma architecten. De focus lag bij twee grote ambities: een optimale benutting van de beperkte oppervlakte én maximale lichtinval, zonder de kleine stadstuin verder op te offeren”, licht architect Wim Van den berge toe.
“Het hart van de woning wordt gevormd door een lichthapper van 4,5 meter hoogte met een volledig beglaasd dak, die de overgang met de hoge blinde muur verzacht”
“De bestaande achterbouw werd volledig gesloopt, net als een groot deel van de binnenmuren op het gelijkvloers. De nieuwe aanbouw bleef bewust beperkt tot één bouwlaag. Door het dak van de woning op te hogen – mogelijk dankzij het hogere gabarit van de linkerbuur – kon een volwaardige tweede verdieping worden gecreëerd met twee kinderslaapkamers. Een zeer flauw dak maakte elke vierkante meter functioneel.”
De klassieke hal maakte plaats voor een inkom die dwars door de woning loopt. Een groot stalen binnenraam laat het daglicht van de voorgevel diep binnendringen, terwijl de ruimte tegelijk als tochtsas fungeert. Een bureau, zitruimte, keuken en eetplaats vloeien met slim maatmeubilair in elkaar over.
Lichthapper
Het hart van de woning wordt gevormd door een lichthapper van 4,5 meter hoogte met een volledig beglaasd dak, die de overgang met de hoge blinde muur verzacht. “Deze ingreep zorgt niet alleen voor een grotere vrije hoogte in de keuken en eetruimte, maar trekt het zonlicht vanaf de middag tot diep in de woning. Vanuit de leefruimte kijkt het koppel vandaag uit op de boomtoppen van de begraafplaats”, aldus Wim Van den berge.
Twee ter plaatse gestorte betonnen elementen structureren de achtergevel. Ze fungeren als passieve zonnewering in de zomer en vormen tegelijk een balkon voor de achterste slaapkamer op de tweede verdieping. Grote glaspartijen op alle verdiepingen versterken de band met het groen en maken van licht de echte blikvanger van de woning.
Materiaalkeuzes met karakter
De achtergevel kreeg een nieuwe laag in gechipperde gevelsteen, wit buitenschrijnwerk en beton. Binnen werd een warm materialenpakket toegepast: gepolierde beton op het gelijkvloers, eikenfineer, roestvrij staal, pastelgroene en witte lak en vierkante terracottategels die subtiel doorlopen in de verschillende ruimtes.
Technisch werd de woning toekomstgericht uitgerust met zonnepanelen, een lucht-waterwarmtepomp, vloerverwarming op het gelijkvloers, ventilatiesysteem C en hemelwaterrecuperatie. Met een E-peil van 22 voldoet de woning ruimschoots aan de normen voor een lage-energiewoning. Het project kwam tot stand in een moeilijke periode van stijgende bouwprijzen. Door slimme keuzes, gedeeltelijke zelfbouw en weldoordachte besparingen bleef het budget van 300.000 euro haalbaar.
Woonfiche
– Locatie: Heverlee
– Architect: no.ma architecten
– Type woning: eengezinswoning in gesloten bebouwing
– E-peil: E22
– Bouwjaar: 2023
– Woonoppervlakte: 129 m2 + 17 m2 kelder
– Budget: 300.000 euro (inclusief btw en erelonen)
– Gezinssituatie: jong koppel