Onze groenexpert Angelo Dorny is gek op eetbare knollen: Yacon, onbekend, maar zeker niet onbemind

159
De pas gerooide knollen hebben wel wat weg van dahlia- en aardpeerknollen. (foto Angelo Dorny)
De pas gerooide knollen hebben wel wat weg van dahlia- en aardpeerknollen. (foto Angelo Dorny)

Peru is de bakermat voor heel wat eetbare knollen. Noem er één en je vindt zijn herkomst in die omgeving. Yacon bijvoorbeeld, ook wel apple of the earth genoemd, is de moeite waard om kennis mee te maken. De knollen zijn knapperig, sappig en lekker zoet: de perfecte combinatie voor een experiment in de tuin en keuken. Hoog tijd om ze wat beter te leren kennen.

Polymnia sonchifolia

Zo luidt de Latijnse naam van dit bijzondere knolgewas. De plant vindt zijn herkomst in Zuid-Amerika, waar ze al eeuwenlang door de lokale bevolking wordt gegeten. De knollen van yacon lijken op het eerste gezicht iets weg te hebben van dahlia- en aardpeerknollen. En voornamelijk die laatste vergelijking is zo gek nog niet. Yacon is namelijk familie van de zonnebloem en – jawel – de aardpeer.

De yaconplant kan manshoog worden, voorzie dus voldoende ruimte. (foto Angelo Dorny)
De yaconplant kan manshoog worden, voorzie dus voldoende ruimte. (foto Angelo Dorny)

Bescheiden start

Yacon maakt een bescheiden start, maar groeit uiteindelijk uit tot een fors gewas. De jonge planten blijven namelijk lang klein, tot je ze een vaste plek geeft in de moestuin. Dan schieten ze regelrecht de lucht in, om tegen het eind van het seizoen manshoog te worden. Voorzie daarom genoeg plaats, waar ze andere planten niet hinderen. Plant de knollen op gemiddeld 1 tot 1,5 meter van elkaar en zorg voor een flinke portie compost.

Kortedagplant

Yacon is een kortedagplant. Dat betekent dat de knollen pas dikker worden wanneer de dagen korter worden. Je oogst meestal na de eerste lichte nachtvorst. De bladeren en takken zijn dan al bruin geworden, maar de smaak van de knollen des te beter. Je rooit de knollen met een spitvork of riek, niet met een spade. Die laatste kunnen de knollen ernstig beschadigen, waardoor je ze niet meer kunt bewaren. Stop de spitvork op gemiddeld 15 centimeter van de plant in de grond en begin op en neer te schudden. Al snel komt de plant los en zie je de immense knollen tevoorschijn komen.

Yaconknollen bewaren het best in een vorstvrije, maar koele en donkere omgeving. (foto Angelo Dorny)
Yaconknollen bewaren het best in een vorstvrije, maar koele en donkere omgeving. (foto Angelo Dorny)

Twee soorten knollen

Yacon heeft twee soorten knollen. De kleine broedknollen, die je volgend jaar opnieuw kunt planten, en de grotere voorraadknollen, die je kunt opeten. Je kunt de knollen een lange tijd bewaren in een vorstvrije, maar koele en donkere omgeving. Een onverwarmde garage is prima, maar ook een tuinhuisje of serre kan uitstekend dienst doen als opslagplaats voor de knollen. In de serre kun je ze inkuilen en bedekken met stro en hooi. Bewaar ze niet binnenshuis, want dan drogen ze ontzettend snel uit.

Door de zoete smaak van de knollen is het mogelijk om yacon zowel warm als koud te bereiden

In de keuken

Waarom yacon vaak tot superknol wordt gebombardeerd? Simpel. Hij bezit een zeer lage waarde, op de glycemische index, waardoor ook diabetici ervan kunnen eten . De knollen bezitten uitzonderlijk veel inuline, die voor de mild zoete smaak zorgt en volgens onderzoekers in staat voor een goede spijsvertering. En last but zeker not least: de knollen hebben een zeer lage caloriewaarde, wat eerder zeldzaam is voor een zoetstof. Door de zoete smaak van de knollen is het mogelijk om yacon zowel warm als koud te bereiden. Je kunt de knollen in blokjes snijden en koud aan een salade toevoegen, maar je kunt er ook frietjes en puree van maken, of zelfs in soepen verwerken. De smaak zit ergens tussen appel en peer in.

Volg mij @Angelo_Dorny voor meer tuintips.